
در پی انتشار گزارش هفته پایانی شهریور ماه سال جاری با عنوان «برداشت شن و ماسه در بستر رودخانهها»، روابط عمومی شرکت سهامی آب منطقهای گیلان، ضمن قدردانی از دغدغهمندی رسانهای و پیگیری حقوق عامه، پاسخ رسمی این شرکت را در قالب نامهای به پایگاه خبری منتشرکننده گزارش، ارسال کرد. این متن جهت تنویر افکار عمومی از طریق سایت رسمی شرکت سهامی آب منطقهای گیلان نیز منتشر میشود.
در این پاسخ آمده است:
۱. فرآیند صدور مجوز برداشت شن و ماسه از بستر رودخانهها، فرآیندی چنددستگاهی و مبتنی بر تقسیم کار قانونی است. شرکت سهامی آب منطقهای گیلان تنها یکی از متولیان این حوزه در کنار اداره کل صنعت، معدن و تجارت و سایر مراجع ذیربط است.
۲. پس از طی مراحل قانونی و صدور مجوز برداشت توسط اداره کل صنعت، معدن و تجارت(صمت) برای تأمین مصالح پروژههای عمرانی، نظارت بر مفاد مجوز و عملکرد بهرهبردار نیز بر عهده مرجع صادرکننده است. بنابراین، انتساب نظارت بر تمامی تخلفات احتمالی به شرکت آب منطقهای، با تقسیم کار قانونی و مسئولیتهای بیندستگاهی سازگار نیست.
۳. با وجود این، شرکت سهامی آب منطقهای گیلان حسب وظایف ذاتی و قانونی خود، موضوع تصرفات و برداشتهای غیرمجاز را رصد، گزارش و از طریق مراجع قضایی و انتظامی پیگیری میکند.
۴. متأسفانه در افکار عمومی، شرکت سهامی آب منطقهای گیلان بهصورت اشتباه به عنوان«نوک پیکان» تنها مرجع مسئول این قبیل انتقادات معرفی میشود. در خصوص برداشتهای مجاز از منابع و مصالح، اعم از برداشتهای عمرانی، معدنی و سایر موارد دارای مجوز، نظارت تخصصی و پایش عملیات در محل، حسب ضوابط مربوط، بر عهده دستگاه صادرکننده مجوز و ناظر تخصصی مربوطه، از جمله ناظر نظام مهندسی معدن، است. همچنین در محلهای دارای مجوز، پایش برخط و آنلاین عملیات از طریق دوربینهای مداربسته و اتصال تصاویر به اداره کل صنعت، معدن و تجارت، با امکان مشاهده و کنترل تصاویر در مرکز مربوط، میتواند مبنای کنترل و بررسی میزان و نحوه برداشت قرار گیرد.
۵. نقش شرکت سهامی آب منطقهای گیلان در مواردی که در جریان بازدید یا مأموریتهای اداری، تخلفی در یک محل دارای مجوز برداشت مشاهده شود، اعلام و پیگیری موضوع از طریق دستگاه صادر کننده مجوز است. به این معنا که در صورت مشاهده تخلف، حسب مورد موقتاً از ادامه عملیات جلوگیری شده و موضوع طی مکاتبه رسمی به اداره کل صنعت، معدن و تجارت اعلام میشود تا نسبت به بررسی میزان و حدود مجوز، بررسی تصاویر ضبطشده در سامانه DVR، تطبیق عملیات با نقشهبرداری اولیه و اسناد فنی، و در صورت احراز تخلف، اتخاذ تصمیم قانونی از جمله جرائم متعلقه و یا ابطال مجوز اقدام شود.
۶. در خصوص برداشتهای غیرمجاز، بهویژه برداشتهایی که خارج از ساعات اداری و بدون مجوز انجام میشود، شرکت سهامی آب منطقهای گیلان فاقد یگان حفاظت مسلح و ضابط خاص برای اقدام میدانی و احیاناً پیشگیری از برخورد فیزیکی برداشت کنندگان غیرمجاز با کارشناسان شرکت است و قادر نخواهد بود در تمام ساعات شبانهروز نسبت به نظارت و توقف عملیات غیرمجاز اقدام کند.
۷. در چنین مواردی، حسب نوع تخلف و محل وقوع، استفاده از ظرفیت ضابطان قضایی، کلانتریها و نیز دستگاههای دارای یگان حفاظت، در حدود صلاحیت قانونی آن، برای حضور میدانی، گشت و کنترل و جلوگیری فوری از برداشتهای غیرمجاز ضرورت دارد. با توجه به اینکه برداشتهای غیرمجاز جزو جرایم مشهود هستند، نیروی انتظامی نیز بدون دستور مقام محترم قضایی، در هر ساعت از شبانهروز میتواند آن را متوقف کند؛ بهویژه در مواردی که برداشت بهصورت دستی یا با استفاده از تراکتور، بیل مکانیکی، لودر و سایر ماشینآلات در ساعات غیرمجاز انجام میشود.
در جمعبندی این پاسخ تأکید شده است: نقش شرکت آب منطقهای برای دارندگان مجوز که مرتکب تخلف میشوند، جلوگیری موقت از ادامه عملیات در حدود اختیارات و ارجاع موضوع تخلف به دستگاه صادرکننده مجوز برای بررسی تخصصی و قانونی است؛ اما برای برداشتکنندگان غیرمجاز، بهخصوص عملیات خارج از ساعات اداری، مقابله و توقف برداشت نیازمند حضور دستگاههای دارای اختیار قانونی، ضابطان خاص و عام قضایی و یگانهای حفاظت مربوطه از سوی دستگاههای ذیمدخل است.